ΕΝΑ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΟΥΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ - ΑΓΙΟΓΡΑΦΟΥΣ - ΖΩΓΡΑΦΟΥΣ - ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΥΣ-ΔΑΣΚΑΛΟΥΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ : ΠΑΝΤΕΛΗ Κ. ΓΚΙΝΗ & ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΠΑΠΑΜΕΡΚΟΥΡΙΟΥ. Διαχειριστής Ιστολογίου Παντελής Δ. Γκίνης. Εγγονός, κάτοχος, υπεύθυνος έρευνας-τεκμηρίωσης και επιμελητής δράσεων γύρω από το Αρχείο Παντελή Κ. Γκίνη.

Τρίτη 30 Σεπτεμβρίου 2025

Η ΠΡΟΤΟΜΗ ΤΟΥ ΕΘΝΟΜΑΡΤΥΡΑ ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΛΑΡΙΣΗΣ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ ΔΑΡΔΑΙΟΥ ΚΑΙ Η ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΝΤΕΛΗ ΓΚΙΝΗ ΣΤΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ

    

    Απέναντι από τον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Αχιλλίου, στη βόρεια πλευρά του λόφου του Φρουρίου, σ’ έναν ελεύθερο χώρο με πράσινο, συναντούμε την προτομή του Μητροπολίτη Λαρίσης, Πολύκαρπου Δαρδαίου, έργο του γλύπτη Μιχάλη Τόμπρου. 
    Ο Μιχάλης Τόμπρος (Αθήνα 1889–1974) ήταν γλύπτης της γενιάς του Μεσοπολέμου, πρωτοπόρος καλλιτέχνης, καθηγητής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, ακαδημαϊκός και εκδότης περιοδικού εικαστικών τεχνών. Δυναμική προσωπικότητα με κλασική μόρφωση και άρτια τεχνική κατάρτιση.                            Η προτομή έγινε με την οικονομική συνδρομή του επιχειρηματία Ηλία Κολέσκα και τα αποκαλυπτήρια της προτομής έγιναν την Κυριακή 18 Μαρτίου 1956 παρουσία του Μητροπολίτου Δωροθέου, επί δημαρχίας Δημητρίου Χατζηγιάννη. 
    Εδράζεται σε ψηλό βάθρο και αυτό σε μεγάλη τετράγωνη βάση δύο βαθμίδων, όλα από λευκό μάρμαρο. Στην εμπρόσθια όψη του βάθρου αναγράφεται: «+ Ο ΛΑΡΙΣΗΣ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΣ ΔΑΡΔΑΙΟΣ 1821», ενώ σε άλλη πλευρά διαβάζουμε «ΕΡΓΟΝ ΤΟΜΠΡΟΥ ΔΩΡΕΑ ΗΛ. ΚΟΛΕΣΚΑ». Την προτομή χαρακτηρίζει λεπτομέρεια στην απεικόνιση και την έκφραση: το έντονο βλέμμα με τα συνοφρυωμένα φρύδια και τα σφιχτά χείλη στη μορφή, η ιερατική ενδυμασία, το στρογγυλό μετάλλιο – μενταγιόν και η χοντρή καδένα.1


    Ο Ηλίας Δημητρίου Κολέσκας γεννήθηκε το 1859 στη Δάρδα της Βορείου Ηπείρου. Περί τα 1890 εγκαταστάθηκε οικογενειακώς στη Γραβιά, όπου ασχολήθηκε με την κτηνοτροφία, ανήσυχος όμως καθώς ήταν μετακόμισε στις αρχές του 20ού αιώνα στη Λάρισα. Εδώ με τους δύο γιους του Δημήτριο και Κωνσταντίνο (1895-1987) άνοιξαν ξυλαποθήκη στη γωνία των σημερινών οδών Παπαναστασίου και Παπακυριαζή και ίδρυσαν εργοστάσιο κεραμοποιίας κοντά στη γέφυρα του Πηνειού και ένα πανδοχείο.2  Συνεχιστής της παράδοσης Ηπειρωτών Ευεργετών, ευεργέτησε τη Λάρισα ως χορηγός σπουδαίων δημοτικών έργων.
   Ο παππούς Παντελής μου είχε αναφέρει ότι, ο Ηλίας Κολέσκας ήταν φίλος με τον αγιογράφο-ζωγράφο Παντελή, μιας και τους συνέδεε η κοινή καταγωγή από την κοινότητα Δάρδα, αλλά και από το γεγονός ότι το δεύτερο εργαστήρι των Παπαμερκουρίου-Γκίνη, ως οίκημα στη γωνία Παπαναστασίου και Παπακυριαζή ανήκε στον Ηλία Κολέσκα, ο οποίος τους το νοίκιαζε. Ο γλύπτης Μιχάλης Τόμπρος ζήτησε από την Ηλία Κολέσκα ζωγραφικά σχέδια προκειμένου βάση αυτών να σμιλεύσει την προτομή του Εθνομάρτυρα Πολυκάρπου. Ο Ηλίας Κολέσκας με τη σειρά του ζήτησε τη βοήθεια του συντοπίτη του Παντελή, ώστε να σχεδιάσει τη «μορφή του Επισκόπου Πολυκάρπου», για να τα στείλει στον γλύπτη. Ο Παντελής ανταποκρίθηκε και με αυτόν τον τρόπο η μορφή του Επισκόπου Πολυκάρπου αφενός αντανακλά τη δημιουργική σχεδιαστική έμπνευση του καλλιτέχνη Παντελή Γκίνη, αφετέρου τη σμιλευτική δεινότητα του Μιχάλη Τόμπρου.   



Η οικία του Εθνομάρτυρα Πολυκάρπου στη Δάρδα

-----------------------------------------------------------------------------------

2https://www.eleftheria.gr/m/%CE%B1%CF%80%CF%8C%CF%88%CE%B5%CE%B9%CF%82/item/308299.html

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου